ઘરમાં લીલાછમ છોડ હોય તો વાતાવરણ સુંદર બને છે, મનને શાંતિનો અનુભવ થાય છે અને પ્રકૃતિ સાથે જોડાણ જળવાઈ રહે છે. આજકાલ બેડરૂમમાં પણ વિવિધ પ્રકારના ઇન્ડોર પ્લાન્ટ્સ રાખવાનો ટ્રેન્ડ વધી રહ્યો છે.
કેટલાક છોડને સોશિયલ મીડિયા પર “રાત્રે ઓક્સિજન આપતા છોડ” અથવા “ઊંઘ દરમિયાન સ્વાસ્થ્ય સુધારતા છોડ” તરીકે રજૂ કરવામાં આવે છે. પરંતુ અહીં એક વાત સમજવી જરૂરી છે: છોડ ઘરની સુંદરતા અને માનસિક સુખાકારીમાં ફાળો આપી શકે છે, પરંતુ માત્ર છોડ બેડરૂમમાં રાખવાથી ઊંઘની ગુણવત્તા કે હવા નોંધપાત્ર રીતે સુધરે છે તેવા દાવાઓ માટે મજબૂત પુરાવા મર્યાદિત છે.
સ્નેક પ્લાન્ટ – ઓછા પાણીમાં ઉગતો છોડ
સ્નેક પ્લાન્ટનાં લાંબાં, તલવાર જેવા પાંદડાં તેને સુંદર અને આધુનિક દેખાવ આપે છે. આ છોડ ઓછી સંભાળમાં પણ ઉગી શકે છે.
-
વારંવાર પાણી આપવાની જરૂર પડતી નથી.
-
ઘરની અંદર તેજસ્વી, પરોક્ષ પ્રકાશવાળી જગ્યાએ સારી રીતે ઉગી શકે છે.
-
નાની જગ્યામાં પણ સરળતાથી રાખી શકાય છે.
કેટલીક પ્રજાતિઓ રાત્રે પણ CAM પ્રકારની પ્રકાશસંશ્લેષણ પ્રક્રિયા દ્વારા કાર્બન ડાયોક્સાઇડ ગ્રહણ કરે છે. જોકે, એકાદ છોડથી રૂમની હવાની ગુણવત્તામાં મોટો ફેરફાર થાય તેવી અપેક્ષા રાખવી નહીં.
2. એલોઇવેરા – સુંદરતા અને ઉપયોગિતા ધરાવતો છોડ
એલોઇવેરા એક લોકપ્રિય રસદાર છોડ છે. તેના જાડા પાંદડાંમાં જેલ હોય છે, જેનો ઉપયોગ કેટલાક ત્વચા સંભાળ ઉત્પાદનોમાં થાય છે.
-
પૂરતો પ્રકાશ મળે તેવી જગ્યા પસંદ કરો.
-
માટી સુકાઈ જાય પછી જ પાણી આપો.
-
પાણીનો નિકાલ સારી રીતે થતો હોય એવો કુંડો પસંદ કરો.
એલોઇવેરા કૂતરા અને બિલાડીઓ માટે ખાવામાં ઝેરી હોઈ શકે છે. ઘરમાં પાળતુ પ્રાણી હોય તો તેને તેમની પહોંચથી દૂર રાખો.
3. પીસ લિલી – ઘરને આપે સુંદરતા
પીસ લિલીના ઘેરા લીલા પાંદડાં અને સફેદ ફૂલો તેને લોકપ્રિય ઇન્ડોર પ્લાન્ટ બનાવે છે.
-
ઘરની સજાવટ માટે સુંદર વિકલ્પ.
-
પરોક્ષ પ્રકાશમાં સારી રીતે ઉગી શકે છે.
-
માટીમાં થોડો ભેજ જળવાઈ રહે તે જરૂરી છે.
આ છોડને હવા શુદ્ધ કરતો છોડ કહીને ઘણીવાર પ્રચારિત કરવામાં આવે છે. જોકે, સામાન્ય ઘરમાં એકાદ પીસ લિલી રાખવાથી હવામાં રહેલા પ્રદૂષકો દૂર કરવામાં નોંધપાત્ર અસર થાય છે તે સાબિત નથી.
આ છોડ પણ પાળતુ પ્રાણીઓ માટે ઝેરી છે.
4. સ્પાઇડર પ્લાન્ટ – સરળતાથી ઉછેરાતો છોડ
સ્પાઇડર પ્લાન્ટનાં લીલાં અને સફેદ પટ્ટાવાળાં પાંદડાં ઘરમાં તાજગીભર્યો દેખાવ આપે છે.
-
શરૂઆત કરનારાઓ માટે સારો વિકલ્પ.
-
હેંગિંગ પોટમાં પણ રાખી શકાય છે.
-
નિયમિત પરંતુ મર્યાદિત પાણી આપો.
તેની સંભાળ સરળ હોવાથી ઘર અને ઓફિસ બંને માટે ઉપયોગી છે.
5. મની પ્લાન્ટ – ઘરની સજાવટ માટે લોકપ્રિય
મની પ્લાન્ટ ભારતમાં ખૂબ લોકપ્રિય છે. તે માટી તેમજ યોગ્ય વ્યવસ્થામાં પાણીમાં પણ ઉગાડી શકાય છે.
-
ઓછા પરોક્ષ પ્રકાશમાં પણ ટકી શકે છે.
-
શેલ્ફ, બાલ્કની અને ઇન્ડોર કોર્નર માટે યોગ્ય.
-
કાપેલી ડાળીઓમાંથી નવા છોડ ઉગાડી શકાય છે.
મની પ્લાન્ટનાં પાંદડાં ચાવવાથી પાળતુ પ્રાણીઓ અને બાળકોને નુકસાન થઈ શકે છે. તેને તેમની પહોંચથી દૂર રાખવો
6. લવેન્ડર – સુગંધથી આરામનો અનુભવ
લવેન્ડર પોતાની સુગંધ માટે જાણીતો છે. તેની સુગંધ કેટલાક લોકોને આરામદાયક લાગે છે અને આરામની દિનચર્યાનો ભાગ બની શકે છે.
-
સુગંધિત ફૂલો ધરાવતો છોડ.
-
પૂરતો સૂર્યપ્રકાશ જરૂરી છે.
-
હવાની સારી અવરજવરવાળી જગ્યા પસંદ કરો.
લવેન્ડરને ઘરની અંદર ઉછેરવા માટે પૂરતો પ્રકાશ જરૂરી છે. ઓછા પ્રકાશવાળા બેડરૂમમાં તે હંમેશાં સારી રીતે નહીં ઉગે. તેની સુગંધ ઊંઘની તકલીફની સારવાર નથી.
7. તુલસી – ભારતીય ઘરની પરંપરાગત ઓળખ
તુલસી ભારતીય ઘરોમાં ધાર્મિક અને સાંસ્કૃતિક મહત્વ ધરાવે છે. તેના પાંદડાંનો ઉપયોગ પરંપરાગત રીતે ચા અને વિવિધ ઘરગથ્થુ ઉપાયોમાં થાય છે.
-
સારો સૂર્યપ્રકાશ મળે તેવી જગ્યાએ રાખો.
-
માટી સૂકાવા લાગે ત્યારે પાણી આપો.
-
નિયમિત કાપકૂપથી છોડને સારી વૃદ્ધિમાં મદદ મળે છે.
તુલસીના પરંપરાગત ઉપયોગો અને વૈજ્ઞાનિક રીતે સાબિત થયેલી સારવાર વચ્ચેનો તફાવત સમજવો જરૂરી છે.
શું છોડ ખરેખર ઊંઘ સુધારે છે?
સારી ઊંઘ માટે છોડ કરતાં કેટલીક આદતો વધુ અસરકારક છે:
-
દરરોજ એક જ સમયે સૂવા અને જાગવાનો પ્રયાસ કરો.
-
સૂતા પહેલાં મોબાઇલ અને તેજ સ્ક્રીનનો ઉપયોગ ઓછો કરો.
-
બેડરૂમમાં શાંતિ, અંધકાર અને આરામદાયક તાપમાન જાળવો.
-
બારી ખોલીને અથવા યોગ્ય વેન્ટિલેશન દ્વારા હવાની અવરજવર રાખો.
-
છોડને કારણે ભેજ, ફૂગ કે એલર્જી વધતી હોય તો તેને બેડરૂમમાંથી દૂર કરો.