રાત્રે ઊંઘમાં અચાનક calf અથવા પગના musclesમાં તીવ્ર ખેંચાણ થવું ખૂબ અસ્વસ્થ બનાવે છે. તેને Nocturnal Leg Cramps કહેવામાં આવે છે.
મોટાભાગના cramps ગંભીર નથી, પરંતુ વારંવાર થતા cramps પાછળ underlying cause પણ હોઈ શકે છે.
સામાન્ય કારણો
1. Muscle fatigue
દિવસ દરમિયાન વધારે walking, standing અથવા exercise પછી muscles થાકી શકે છે.
2. Dehydration
ગરમી, વધારે sweating અથવા પૂરતું fluid ન લેવાથી crampsનો અનુભવ કેટલાક લોકોમાં વધી શકે છે.
3. લાંબા સમય સુધી એક જ position
લાંબા સમય સુધી બેસવું અથવા ઊભા રહેવું પણ કેટલાક લોકોને અસર કરી શકે છે.
4. Pregnancy
Pregnancy દરમિયાન leg cramps સામાન્ય બની શકે છે.
5. કેટલીક દવાઓ
કેટલીક medicines cramps સાથે જોડાયેલી હોઈ શકે છે. જો medicine શરૂ કર્યા પછી cramps વધ્યા હોય તો doctor સાથે વાત કરવી.
Cramp આવે ત્યારે શું કરવું?
- પગને ધીમેથી સીધો કરો
- calf muscle stretch કરો
- હળવો massage કરો
- શક્ય હોય તો થોડું ચાલો
- પછી gentle warmthથી આરામ મળી શકે
ઝડપથી અથવા જોરથી muscle ખેંચવું નહીં.
Magnesium લેવું જોઈએ?
દરેક cramp માટે magnesium જરૂરી નથી. Magnesium supplements કેટલાક ચોક્કસ પરિસ્થિતિઓમાં ઉપયોગી હોઈ શકે છે, પરંતુ સામાન્ય nocturnal cramps માટે તેનો લાભ દરેક વ્યક્તિમાં સાબિત નથી.
Kidney disease ધરાવતા લોકો supplements પોતાની રીતે ન લે.
ગંભીર સંકેતો
જો cramps સાથે:
- પગમાં swelling
- redness
- ગરમી
- એક જ પગમાં સતત દુખાવો
- weakness
- numbness
- ચાલવામાં મુશ્કેલી
હોય તો medical evaluation જરૂરી છે.
ખાસ કરીને એક પગમાં swelling અને pain સાથે શ્વાસ લેવામાં તકલીફ થાય તો emergency medical attention જરૂરી છે.
Prevention
- દિવસ દરમિયાન પૂરતું fluid
- regular gentle stretching
- યોગ્ય footwear
- exercise પહેલાં warm-up
- લાંબા સમય સુધી એક જ position ટાળવી